Υδατικό Αποτύπωμα ενός εγκλήματος

ακολουθεί ένα πολύ ενδιαφέρον άρθρο της Κυριακάτικης Ελευθεροτυπίας (11-8-2013) για το "υδατικό αποτύπωμα". 

Πηγή:http://www.enet.gr/?i=news.el.episthmh-texnologia&id=379244

:

Γνωρίζετε ότι για ένα χάμπουργκερ, από την αρχή της παραγωγής του έως την κατανάλωσή του, δαπανώνται 2.400 λίτρα νερού; Για ένα κιλό βοδινό κρέας έχουν χαθεί 15.500 λίτρα νερού. Για ένα ποτήρι καφέ 140, για ένα κιλό σιτάρι 1.300, για μια φέτα ψωμί 40. Το νερό είναι πολύτιμο, αλλά δυστυχώς οι αλόγιστες επεμβάσεις του ανθρώπου οδηγούν σε μη ορθολογική χρήση και μόλυνσή του, και μάλιστα το πρόβλημα γιγαντώνεται στην Ελλάδα.

«Η εκτίμηση του Υδατικού Αποτυπώματος ενός προϊόντος μπορεί να διαμορφώσει τις δυνατότητες νέων πολιτικών στη διαχείριση των υδατικών πόρων, αφού εμπλέκει πλέον πολύ περισσότερους "παίκτες"», δηλώνει ο δρ Κωνσταντίνος Σ. ΧαρτζουλάκηςΙδιαίτερα δυσμενής είναι η θέση της χώρας μας και όσον αφορά την κατανάλωση νερού. Με μέση ετήσια κατανάλωση 2.389 κ.μ. ανά κάτοικο, έχουμε το δεύτερο μεγαλύτερο Υδατικό Αποτύπωμα μετά τις ΗΠΑ και διπλάσιο του διεθνούς μέσου όρου (1.243 κ.μ./έτος/κάτοικο). Το μεγάλο Υδατικό μας Αποτύπωμα αποδίδεται στην αυξημένη χρήση νερού για τη γεωργία (85%), στις απώλειες που παρουσιάζει το απαρχαιωμένο αρδευτικό και υδρευτικό δίκτυο της χώρας, αλλά και στη συνολική κακοδιαχείριση των υδάτινων πόρων.

Υπερκατανάλωση

Η κατάσταση γίνεται κρίσιμη λόγω κλιματικών αλλαγών, που διαταράσσουν τον υδρολογικό κύκλο, ιδιαίτερα στις ξηροθερμικές περιοχές. Ενώ πολλοί προβλέπουν (και φοβούνται) ότι τις επόμενες δεκαετίες θα γίνονται πόλεμοι για το νερό και για την κυριαρχία στα υδάτινα αποθέματα, εμείς εξαντλούμε τους υδάτινους πόρους της Γης με την υπερκατανάλωση. Σήμερα, σε μια περίοδο που η ανησυχία για την επάρκεια νερού είναι έντονη, έρχεται στο προσκήνιο το Υδατικό Αποτύπωμα (Water Footprint: εκφράζει την ποσότητα νερού που καταναλώνεται άμεσα ή έμμεσα από την εφοδιαστική αλυσίδα) για την παραγωγή προϊόντων και υπηρεσιών.

«Είναι ένας σύνθετος δείκτης», δηλώνει στην «Κ.Ε.» ο δρ Κωνσταντίνος Σ. Χαρτζουλάκης, γεωπόνος-ερευνητής, «που περιγράφει την κατανάλωση του επιφανειακού και υπόγειου νερού, το οποίο περιλαμβάνει ποσοτικά, ποιοτικά, γεωγραφικά και χρονικά στοιχεία και αποτελεί ένα νέο εργαλείο για την αειφορική διαχείριση των υδατικών πόρων. Αρχισε να χρησιμοποιείται ως όρος από το 2002 και μπορεί να εκφραστεί σε επίπεδο ατομικής κατανάλωσης, σε επίπεδο ενός προϊόντος, ακόμη και ενός κράτους. Το καινοτόμο στοιχείο αυτού του δείκτη είναι ότι δεν υπολογίζει μόνο τη χρήση των υδάτων της συγκεκριμένης χώρας, αλλά και τις πραγματικές ποσότητες νερού που καταναλώνει η συγκεκριμένη χώρα, ακόμη κι εκείνες που ξοδεύτηκαν στο εξωτερικό, για να δημιουργηθούν τα προϊόντα που εισάγονται και καταναλώνονται».

Υπάρχουν τρία είδη Υδατικού Αποτυπώματος: το Γαλάζιο (Blue Water Footprint), που αναφέρεται στην κατανάλωση επιφανειακού και υπόγειου νερού που δεσμεύεται για την παραγωγή ενός προϊόντος, το Πράσινο (Green Water Footprint), που αναφέρεται στην κατανάλωση αποθηκευμένου νερού στο έδαφος ως υγρασία κατά την παραγωγή ενός προϊόντος, και το Γκρι (Gray Water Footprint), που σχετίζεται με τη ρύπανση του νερού, δηλαδή είναι ο όγκος του νερού που ρυπαίνεται κατά την παραγωγή ενός προϊόντος.

Τέσσερις είναι οι βασικοί παράγοντες που καθορίζουν το ύψος του Υδατικού Αποτυπώματος, σύμφωνα με τον καθηγητή του Πανεπιστημίου του Τβέντε, Α.Υ. Hoekstra, από τους βασικούς συντάκτες του δείκτη. Πρωταρχικός παράγοντας είναι το μέγεθος της κατανάλωσης και μετά η ποιότητα και η σύνθεση της κατανάλωσης. Για παράδειγμα, μία χώρα που διατρέφεται με πολύ κρέας ξοδεύει περισσότερο νερό. Τρίτος παράγοντας είναι η επίδραση των κλιματικών συνθηκών, αν απαιτείται π.χ. σε μεγάλο ποσοστό άρδευση για την ανάπτυξη των καλλιεργειών, και ο τέταρτος σχετίζεται με τον τρόπο παραγωγής στον αγροτικό τομέα, κατά πόσο δηλαδή είναι αποτελεσματικός.

«Η εκτίμηση του Υδατικού Αποτυπώματος ενός προϊόντος», προσθέτει ο κ. Χαρτζουλάκης, «μπορεί να διαμορφώσει τις δυνατότητες για την εφαρμογή νέων πολιτικών στη διαχείριση των υδατικών πόρων, αφού εμπλέκει πλέον πολύ περισσότερους "παίκτες". Ετσι, ενώ μέχρι τώρα οι υδατικοί πόροι συνδέονταν μόνο με την κατανάλωση νερού για την άρδευση της βασικής καλλιέργειας, τελικοί καταναλωτές, έμποροι, βιομηχανίες τροφίμων και πολλοί άλλοι που παραδοσιακά βρίσκονταν εκτός του πλαισίου επεμβάσεων για τη διαχείριση των υδατικών πόρων, εμφανίζονται πλέον ως παράγοντες που συμβάλλουν στην εξοικονόμηση νερού που χρησιμοποιείται είτε άμεσα είτε έμμεσα για την παραγωγή των τελικών προϊόντων. Επιλογές, όπως οι τεχνικές επεξεργασίας των υλικών στα διάφορα ενδιάμεσα στάδια, τα μέσα μεταφοράς των προϊόντων, αλλά και οι αποστάσεις που πρέπει να διανύσουν, το σύστημα διανομής και πολλά άλλα, αποτελούν μεταβλητές απόφασης στο πρόβλημα της βελτιστοποίησης της διαχείρισης των υδατικών πόρων, έχοντας στόχο την ελαχιστοποίηση του Υδατικού Αποτυπώματος του τελικού προϊόντος. Γενικά, στον παγκόσμιο χάρτη του Υδατικού Αποτυπώματος παρατηρείται μια εικόνα παρόμοια με το χάρτη για τις εκπομπές αερίου του θερμοκηπίου, που δείχνει ότι η υψηλή κατανάλωση νερού συμβαδίζει με τη ζήτηση ενέργειας, αποτέλεσμα ενός μοντέλου ενεργοβόρου και υδροβόρου».

Σπατάλη και ανάπτυξη

Ο ίδιος τονίζει πως για την αντιμετώπιση της σπατάλης του νερού πρέπει γενικότερα να αποσυνδεθεί η έννοια της οικονομικής ανάπτυξης από την αυξημένη κατανάλωση νερού. Αν οι πολίτες (κυρίως στις αναπτυγμένες χώρες της Δύσης) εξακολουθήσουν να καταναλώνουν τις τεράστιες ποσότητες νερού που αντιστοιχούν τόσο στην άμεση κατανάλωση νερού όσο και στην κατανάλωση τροφίμων, ενέργειας, βιομηχανικών και άλλων προϊόντων, δεν θα είναι δυνατό να εξασφαλιστούν μακροχρόνια για εμάς και τα οικοσυστήματα οι αναγκαίες ποσότητες νερού. Με την παραπάνω διαδικασία καταγραφής και αξιολόγησης του Υδατικού Αποτυπώματος παραγόμενων προϊόντων μπορεί κανείς να διακρίνει τα προϊόντα εκείνα τα οποία χρησιμοποίησαν με ορθολογικό τρόπο τους υδατικούς πόρους και απέφυγαν τη ρύπανση των υδατικών συστημάτων.

Το ψητό ..«της Rosemary»*

«Μεγάλες» βραδιές, μεγάλες παρέες, ψήσιμο στα κάρβουνα, μπάρμπεκιου..Εικόνες ελληνικού καλοκαιριού και χαράς. Δεν υπάρχει λόγος για άγχος (καθώς υπάρχουν λύσεις), αλλά μιας και μιλάμε για ψήσιμο έχουμε να σχολιάσουμε τα εξής:

πρόσφατα στο Kansas State University μελετήθηκαν οι ετεροκυκλικές αμίνες (HCA’s), οι οποίες είναι καρκινογόνες ενώσεις. Πρόκειται για ενώσεις που σχηματίζονται όταν το κρέας μαγειρεύεται σε υψηλές θερμοκρασίες. Αυτό που βρέθηκε είναι ότι  η προσθήκη εκχυλίσματος δεντρολίβανου (rosemary) στο βόειο κρέας μειώνει το ποσό των καρκινογόνων ενώσεων που δημιουργούνται κατά το ψήσιμο. Αυτό αποδίδεται στα  αντιοξειδωτικά που περιέχονται στο εκχύλισμα δεντρολίβανου. Συνίσταται λοιπόν η προσθήκη δεντρολίβανου πριν βάλετε τα κρέατα σας στη σχάρα. Το δεντρολίβανο μπορεί να προστεθεί στον κιμά ή στην επιφάνεια του κρέατος προς ψήσιμο (μπριζόλα, φιλέτο, χοιρινό, κοτόπουλο, ψάρι κα).

Προσθέστε λοιπόν ολόκληρο ή αλεσμένο  δεντρολίβανο στις αγαπημένες σας  συνταγές που έχουν βάση το κρέας για να μειώσετε το ποσό των καρκινογόνων ετεροκυκλικών αμινών (HCA) που παράγονται κατά το ψήσιμο.

Άλλες συμβουλές για να μειώσετε τις HCA:

- Χρησιμοποιήστε το ψαχνό κρέας και τα πουλερικά, αφαιρέστε το δέρμα, και κόψτε το λίπος πριν από το μαγείρεμα.

- Ξεπαγώστε το κατεψυγμένο κρέας στο ψυγείο πριν το μαγείρεμα.

- Κόβετε το κρέας σε μικρά κομμάτια.

- Μαρινάρετε το κρέας σας.

- Μην τοποθετείτε κοντά στα κάρβουνα το κρέας.

- Τοποθετήστε τη σχάρα ή το τηγάνι σε θέση μακριά από την πηγή θερμότητας.

- Προαιρετικά πριν το ψήσιμο κάντε ένα “πέρασμα” από το φούρνο μικροκυμάτων για 2-5 λεπτά

- Αποφεύγετε να τρώτε μαυρισμένο ή απανθρακωμένα κρέας.

- Χρησιμοποιήστε αλουμινόχαρτο και κάντε λίγες σχισμές, ώστε το λίπος να μπορεί να στάξει χωρίς να μένει και να κυκλοφορεί ο καπνός  πάνω στο κρέας.

Χρησιμοποιήστε την παρακάτω μεσογειακή μαρινάδα με δεντρολίβανο (για 1 φλιτζάνι):

- Ξύσμα από 2 λεμόνια

- 1/3 φλιτζ ψιλοκομμένες σκελίδες σκόρδο

- 1/3 φλιτζ φρέσκα φύλλα δεντρολίβανου

- 1/4 φλιτζ φρέσκα φύλλα φασκόμηλου

- 1/4 φλιτζ χοντρό μαύρο πιπέρι

- 1 κουταλιές της σούπας αλάτι

Αναμείξτε τα υλικά μέχρι το σκόρδο, τα βότανα και το ξύσμα λεμονιού να γίνουν «ένα». Αποθηκεύετε το υλικό καλά καλυμμένο  στο ψυγείο. Όταν είναι έτοιμη η σχάρα, περάστε με ένα στρώμα την επιφάνεια του κρέατος (μπριζόλες, χοιρινές μπριζόλες, στήθος κοτόπουλου κα).

*:πρόκειται για παράφραση του μεταφρασμένου στα ελληνικά τίτλου γνωστής κινηματογραφικής ταινίας («το μωρό της Rosemary»)

Rosemary: δεντρολίβανο

ΔΗΜΗΤΡΗΣ Π. ΜΠΕΡΤΖΕΛΕΤΟΣ

Κλινικός Διαιτολόγος-Διατροφολόγος, MSc, MEd

Γρηγορίου Ε’ 29, Τρίπολη

τηλ: 2710 232364

e-mail: bertzeletos@gmail.com

site: www.dbertzeletos.gr

blog:nutripolitics.blogspot.gr

Οι Νορβηγοί ..ψάχνονται, εμείς;

..’το καραντί.. το καραντί θα μας μπατάρει/ ..κοιμήθηκε ο καρχαρίας που πιλοτάρει’..

Ο σολομός αποτελεί το αγαπημένο ψάρι των διαιτολόγων, των καρδιολόγων, των ..υγιεινολόγων.  Έχει γνωρίσει άνθηση η κατανάλωσή του σε όλη την Ευρώπη και τις ΗΠΑ. Οι καταναλωτικές ανάγκες στο εν λόγω ψάρι έχουν αυξηθεί κατακόρυφα. Αυτό σήμανε εδώ και δεκαετίες την εντατικοποίηση της παραγωγής του, δηλαδή τη δημιουργία ιχθυοκαλλιεργειών. Η εντατικοποίηση σήμανε την προσθήκη στη διατροφή των σολομών ζωικών πρωτεινών για το μεγάλωμά τους και την κάλυψη των αυξημένων καταναλωτικών αναγκών. Αυτό έγινε με την ανοχή των Νομοθετικών Αρχών, σε Ευρωπαϊκό και Παγκόσμιο Επίπεδο. Παρόλο που οι ζωικές πρωτεΐνες έχουν απαγορευθεί για χρήση τους ως ζωοτροφές, τα ιχθυάλευρα (πχ από αντζούγιες) έχουν εξαιρεθεί. Η χρήση ιχθυάλευρων επιτρέπεται στη διατροφή των εκτρεφόμενων ψαριών.

Η τιμή των ιχθυάλευρων έχει σημειώσει άνοδο, σε επίπεδα ρεκόρ (λόγω της μείωσης του αριθμού των αντζούγιων που συγκομίζονται στα ανοικτά των ακτών της Λατινικής Αμερικής, κάτι που οφείλεται και στην αύξηση της θερμοκρασίας της θάλασσας). Έτσι το Δεκέμβρη είχαμε ρεκόρ στην τιμή αντζούγιων (2.190 δολάρια ο τόνος- πηγή ΔΝΤ).

Η προσπάθεια για αντικατάσταση των πρωτεϊνών που εκτρέφουν τα ψάρια από φυτά, όπως η σόγια και οι σπόροι ηλίανθου, έχει ξεκινήσει εδώ και 20 χρόνια. Οι τιμές και των εν λόγω ιχθυοτροφών έχουν σημειώσει και αυτές δραματική άνοδο (αύξηση 60% μέσα σε ένα χρόνο ή 3,5 φορές μέσα στη δεκαετία).

Ο κλάδος της ιχθυοκαλλιέργειας έχει αναπτυχθεί ιδιαίτερα τα τελευταία χρόνια. Γαρίδες, πέστροφες, τσιπούρες, λαβράκια (τα τελευταία δύο είναι γνωστά εκτρεφόμενα ψάρια στην Ελλάδα) έχουν περισσότερη ζήτηση, λόγω και της αύξησης της κατανάλωσης σε χώρες αναδυόμενες (Κίνα). Οι προβλέψεις του FAO λένε ότι τα εκτρεφόμενα ψάρια πρόκειται να ξεπεράσουν τα ψάρια που ψαρεύονται με παραδοσιακές μεθόδους το 2019.

Το ποσοστό των ιχθυαλεύρων στη διατροφή των εκτρεφόμενων σολομών έχει πέσει στο 7% σε σχέση με το 60% που υπήρχε πριν από 15 χρόνια. Οι Νορβηγοί έχουν στόχο να το μηδενίσουν. Πώς προσπαθούν να το μηδενίσουν; Έχουν στήσει το ερευνητικό ενδιαφέρον της βιομηχανίας, εδώ και μια δεκαετία, να δοκιμάσει τις δυνατότητες νέων πηγών φυτικής πρωτεΐνης όπως η βιολογική μαγιά,  ο ερυθρελάτης (Νορβηγικά δέντρα). Μάλιστα η προτίμηση των εν λόγω πηγών έγινε για να αποφευχθεί ο ανταγωνισμός με άλλους τομείς, όπως η κτηνοτροφία που χρησιμοποιεί τα δημητριακά και τους ελαιούχους σπόρους για ζωοτροφή. Το ίδιο κάνουν και οι Δανοί. Μια Δανική εταιρεία ξοδεύει πάνω από το 10% των ετήσιων κερδών της σε τέτοιες πρωτοβουλίες έρευνας και ανάπτυξης.

Οι Νορβηγοί και οι Δανοί δεν είναι μόνοι τους. Οι Γάλλοι ανέπτυξαν ζωοτροφή από φυτικές πηγές για την πέστροφα, κάτι αντίσοτιχο έχουν πετύχει και μερικές αμερικάνικες εταιρείες.

Εμείς εδώ τι κάνουμε; Κοιμόμαστε εφησυχασμένοι, οι πολιτικές ατονούν, οι παραγωγοί δεν παίρνουν πρωτοβουλίες (σε ποιο περιβάλλον επενδυτικό; υπό ποιο πολιτικό πιλοτήριο;). Σε προηγούμενο άρθρο είπαμε ότι χρειάζονται οι Νέοι (καινούργιοι καλύτερα) Πρωταγωνιστές. Χρειάζονται να ‘χορέψουν στο φτερό του καρχαρία’, όπως λέει ο στίχος του Καββαδία. Χρειάζονται να δαμάσουν το άγριο ζώο και τον άγριο ανταγωνισμό.

Χρειάζεται μια από τα κάτω ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ να πιάσει το πιλοτήριο, γιατί κι αυτό το είχε προβλέψει ο Καββαδίας : ’το καραντί.. το καραντί θα μας μπατάρει/ ..κοιμήθηκε ο καρχαρίας που πιλοτάρει’

«Συνεταιρισμοί: ..ξεκολλάμε και συνεργαζόμαστε»

«Αγροτικοί Συνεταιρισμοί - Κλειδί για τη σίτιση του κόσμου». Αυτό είναι το σύνθημα του φετινού εορτασμού (16 Οκτωβρίου κάθε χρόνο) του Παγκόσμιο Οργανισμού Τροφίμων για την Παγκόσμια Ημέρα Διατροφής (ή καλύτερα Επισιτισμού). Παρακάτω ακολουθεί μεταφρασμένο το μήνυμα του FAO γι αυτή τη μέρα:

«Αγροτικοί Συνεταιρισμοί - Κλειδί για τη σίτιση του κόσμου»

Οι αγροτικοί συνεταιρισμοί αποτελούν το επίκεντρο της Παγκόσμιας Ημέρας Επισιτισμού 2012.

Το θέμα της Παγκόσμιας Ημέρας Επισιτισμού ανακοινώνεται πάντα την Άνοιξη από τον FAO, δίνοντας έμφαση κυρίως στην αύξηση της ευαισθητοποίησης και την κατανόηση των προσεγγίσεων για τον τερματισμό της πείνας.

 «Οι Αγροτικοί Συνεταιρισμοί - κλειδί για τη σίτιση του κόσμου» είναι η επίσημη διατύπωση του θέματος του 2012. Έχει επιλεγεί η ανάδειξη του ρόλου των συνεταιρισμών για τη βελτίωση της ασφάλειας των τροφίμων και τη συμβολή στην εξάλειψη της πείνας.

Το ενδιαφέρον για τους συνεταιρισμούς και τις αγροτικές οργανώσεις αντανακλάται επίσης στην απόφαση της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ να ανακηρυχθεί το 2012 «Διεθνές Έτος των Συνεταιρισμών».

(πηγή: http://www.fao.org)

ΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ:

Η περσινή Παγκόσμια Ημέρα Επισιτισμού είχε θέμα: «τιμές τροφίμων- από την κρίση στη σταθερότητα» (food prices-from crisis to stability).

Η προπέρσινη (2010) Παγκόσμια Ημέρα Επισιτισμού είχε θέμα: «ενωμένοι κατά της πείνας» (united against hunger).

Του χρόνου μάλλον θα υπάρχει κάποιο αντίστοιχο θέμα που θα πραγματεύεται την αντιμετώπιση της πείνας. Όμως όλα αυτά δε φαίνεται να είναι αποτελεσματικά. Στις μέρες μας ένας Παγκόσμιος Οργανισμός όπως ο FAO δε φαίνεται να είναι τόσο ισχυρός ώστε να μετατοπίζει το ενδιαφέρον της βιομηχανίας, των παραγωγών, των καταναλωτών. Ασφαλώς και τα θέματα για τον εορτασμό της Παγκόσμιας Ημέρας Επισιτισμού είναι εξαιρετικά ενδιαφέροντα και χρήσιμα, όμως δε φαίνεται να προκαλούν θορυβώδη αντίκτυπο στο σημερινό τύπο Παγκόσμιας Διακυβέρνησης.

Η πείνα υπάρχει και μεγαλώνει. Πάνω από 70 εκατομμύρια κάτοικοι του πλανήτη Γη σήμερα ζούνε στην ανέχεια. Φαίνεται ότι σιγά-σιγά το ποσοστό των ανθρώπων που πεινάνε στην αναπτυσσόμενες χώρες βαίνει μειούμενο, όμως ο συνολικός αριθμός εξαθλιωμένων είναι αυξημένος και υψηλός. Επίσης, ένα ανησυχητικό φαινόμενο είναι η αύξηση των υποσιτιζόμενων ανθρώπων στις ανεπτυγμένες χώρες (βλέπε παρακάτω πίνακα), αύξηση που ξεκινά να υφίσταται από το 2007..

Ποσοστό Υποσιτιζόμενων Ανθρώπων
Περιοχή	1990-92	1999-2001	2004-06	2007-09	2010-12
Παγκόσμια	18.6	15	13.8	12.9	12.5
Ανεπτυγμένες Περιοχές	1.9	1.6	1.2	1.3	1.4
Αναπτυσσόμενες Περιοχές	23.2	18.3	16.8	15.5	14.9
Οι λιγότερο ανεπτυγμένες χώρες	37.9	34.6	31.4	30.5	30.6
Περίκλειστες αναπτυσσόμενες χώρες	35.4	34.4	30.1	28.1	27.1
Μικρά νησιωτικά αναπτυσσόμενα κράτη	25.4	20.3	19.4	17.4	16.9
Οικονομίες χαμηλού εισοδήματος	37.9	34.7	31.5	30.6	30.1
Οικονομίες κάτω του μέσου όρου εισοδήματος	24.4	19.5	18.2	16.7	15.6
Χώρες με χαμηλό εισόδημα και επισιτιστικό έλλειμμα	27.6	23.5	22	20.6	19.8

(πηγή: New UN hunger statistics, October 2012)

Οι τιμές των προϊόντων φαίνεται να αυξάνονται παγκόσμια. Τον Ιούλιο του 2012 σύμφωνα με τον FAO οι τιμές των προϊόντων εκτοξεύτηκαν λόγω απότομων καιρικών διακυμάνσεων (Βραζιλία, ΗΠΑ, Ρωσία). Το Σεπτέμβριο του 2012 το δελτίο τιμών του FAO έδειχνε αύξηση κατά 2,1% στην τιμή του κρέατος, 7% στα γαλακτοκομικά και 1% στα δημητριακά.

ΕΛΛΑΔΑ ΤΟΥ 2012:

Στην Ελλάδα της ύφεσης πλέον τέτοια μηνύματα, τέτοιοι εορτασμοί φαντάζουν ειρωνεία. Με γνωστή την ύφεση που βιώνουμε ως λαός, αν ρίξουμε μια ματιά στο Δείκτη Τιμών Καταναλωτή θα δούμε ότι το ποσοστό των χρημάτων που δαπανάμε για την κάλυψη της διατροφή μας (τρόφιμα και μη αλκοολούχα ποτά) αυξήθηκε κατά 1,6%. Επίσης, το ποσοστό των χρημάτων που δαπανάμε για την Υγεία μειώθηκε κατά 1,7%, κάτι που κατά μια άποψη μπορεί να σημαίνει ότι δίνουμε λιγότερη βαρύτητα στην υγεία μας (πηγή: ΕΛ. ΣΤΑΤ.).

Στην Ελλάδα της ύφεσης παρόλο που το ποσοστό παραγωγής των περισσότερων αγροτικών προϊόντων ξεπερνά τις απαιτήσεις των Ελλήνων εμείς εξακολουθούμε να εισάγουμε αγροτικά προϊόντα. Εξακολουθεί το «καλάθι αγροτικών προϊόντων» των Περιφερειών της χώρας μας να μην έχει διεισδύσει όσο θα μπορούσε. Εξακολουθούμε χρόνια τώρα να γνωρίζουμε, χωρίς να πράττουμε κάτι συντονισμένα ότι μερικά ζωικά προϊόντα (βόειο και χοιρινό κρέας κυρίως) δεν τα παράγουμε επαρκώς και αναγκαζόμαστε σε εισαγωγές τους (βόειο: 128 χιλ τόνοι, χοιρινό: 192 χιλ τόνοι) (πηγή: ΠΑΣΕΓΕΣ, Αυτάρκεια Αγροτικών Διατροφικών Προϊόντων, Αύγουστος 2012).

Τα παραδείγματα του «συνεταιρίζεσθαι» στην Ελλάδα υπάρχουν. Υπάρχουν προϊόντα ελληνικά υψηλής διατροφικής αξίας που με οργανωμένη προσπάθεια έχουν θέση πλέον όχι μόνο στα περισσότερα ελληνικά τραπέζια, αλλά και στα «τραπέζια του κόσμου». Παραδείγματα που δείχνουν τις ικανότητες της συλλογικής προσπάθειας, με οφέλη για τις τοπικές κοινωνίες, τις τοπικές οικονομίες, το περιβάλλον, αλλά και τη διατροφή. Υπάρχει εξαιρετικός πλούτος ανεκμετάλλευτος τη στιγμή που η Ελλάδα βιώνει μια μεγάλη ύφεση.

Μαγικές και έτοιμες λύσεις δε φαίνεται να υπάρχουν. Το μήνυμα «κάνε συνεταιρισμούς» είναι εξαιρετικά επίκαιρο, γι’ αυτό πρέπει να γίνει άλλο ένα μήνυμα σαφές: «αγρότες ενωθείτε». «Ενωθείτε όχι μόνοι σας», συνεργαστείτε με γεωπόνους, διαιτολόγους, τεχνολόγους τροφίμων και θα δείτε ότι με λίγο κόπο στην αρχή (είναι η αλήθεια) θα φτάσουμε όλοι σε πολύ επιθυμητά αποτελέσματα. «Ενωθείτε» στις Περιφέρειες, στους Νομούς. Οι Αγροτικοί (& Κτηνοτροφικοί) Συνεταιρισμοί είναι «κλειδί» στην κρίση, στη μιζέρια και την ατομικότητα, είναι πρόταση στην επανασύνδεση των πόλεων με την ύπαιθρο, την απασχόληση νέων, τη διατήρηση και όχι την έκρηξη των τιμών (επισιτιστική ασφάλεια), την ενίσχυση των αγροτών και των τοπικών κοινωνιών.

Οι Αγροτικοί (& Κτηνοτροφικοί) Συνεταιρισμοί είναι «κλειδί» να καινοτομήσουμε, να επινοήσουμε και να εξειδικευτούμε σε ιδιαίτερα προϊόντα. Το χρωστάμε στον τόπο μας και στις επόμενες γενιές.

Ας ξεκολλήσουμε !

Πηγές:

- http://www.fao.org

-New UN hunger statistics, October 2012

- ΕΛ. ΣΤΑΤ.

- Αυτάρκεια Αγροτικών Διατροφικών Προϊόντων

- ΠΑΣΕΓΕΣ, Αυτάρκεια Αγροτικών Διατροφικών Προϊόντων, Αύγουστος 2012